Anthropic ถูกบีบให้ปิดการเข้าถึง Claude Fable 5 และ Claude Mythos 5 อย่างกะทันหัน หลังได้รับคำสั่งจากกระทรวงพาณิชย์สหรัฐฯ เมื่อคืนวันศุกร์ที่ 12 มิถุนายน 2026 ให้ควบคุมการส่งออกโมเดล เนื่องด้วยข้อกังวลด้านความมั่นคงของชาติ
เกิดอะไรขึ้น
เพียงไม่กี่วันหลังจาก Anthropic เปิดตัว Fable 5 และ Mythos 5 สู่สาธารณะ รัฐบาลสหรัฐฯ ภายใต้การนำของ Trump ได้ออก คำสั่งควบคุมการส่งออก (export control directive) โดยอ้างถึงรายงานการพบช่องโหว่ "jailbreak" ที่สามารถหลบเลี่ยงระบบป้องกันของ Fable 5 และนำไปใช้ในการโจมตีทางไซเบอร์
Anthropic จำเป็นต้อง ตัดการเข้าถึงโมเดลทั้งหมดสำหรับลูกค้าทุกคนทั่วโลก ทันที โดยระบุว่าวิธีเดียวที่จะปฏิบัติตามคำสั่งรัฐบาลได้คือการปิดระบบแบบเบ็ดเสร็จ
บทบาทของ Amazon
Wall Street Journal รายงานว่าจุดเริ่มต้นของเรื่องนี้มาจาก งานวิจัยด้านความปลอดภัยของ Amazon ที่พบว่าผ่านชุดคำสั่งต่างๆ สามารถทำให้ Fable 5 เปิดเผยข้อมูลที่อาจใช้ในการโจมตีทางไซเบอร์ได้
Andy Jassy ซีอีโอของ Amazon ได้ส่งต่องานวิจัยนี้ให้ทำเนียบขาว และเพียงไม่นานหลังจากนั้น คำสั่งควบคุมการส่งออกก็ถูกออกมา
ซับซ้อนไปกว่านั้นคือ นักวิจัยต่างชาติของ Anthropic จำนวนมากถูกตัดสิทธิ์เข้าถึงโมเดลของตัวเอง เนื่องจากข้อจำกัดด้านการส่งออก — สร้างความไม่พอใจอย่างมากในหมู่พนักงาน
ข้อขัดแย้งสำคัญ: Anthropic ยืนยันว่าช่องโหว่ที่พบเป็นเพียง "minor vulnerability" และโมเดลอื่นๆ อย่าง GPT-5.5 ก็มีความสามารถใกล้เคียงกัน แต่รัฐบาลกลับเลือกใช้มาตรฐานเดียวกับ Anthropic เท่านั้น
ปมขัดแย้งที่สะสมมานาน
นี่ไม่ใช่ครั้งแรกที่ Anthropic กับรัฐบาล Trump มีปัญหากัน:
ก.พ. 2026
Trump สั่งหน่วยงานรัฐเลิกใช้ Anthropic หลังบริษัทปฏิเสธไม่ให้ Claude ใช้สอดแนมพลเมือง
ก.พ. 2026
Hegseth ประกาศให้ Anthropic เป็น 'supply chain risk'
พ.ค. 2026
ทั้งสองฝ่ายเริ่มเจรจาปรับความเข้าใจผ่าน Project Glasswing
มิ.ย. 2026
Fable 5/Mythos 5 ถูกสั่งปิด หลัง Amazon ชี้เบาะแส
จุดยืนของ Anthropic
ในแถลงการณ์อย่างเป็นทางการ Anthropic ระบุว่า:
"เราได้รับเพียงหลักฐานทางวาจาเกี่ยวกับช่องโหว่แบบ narrow, non-universal jailbreak ที่ให้ Fable 5 ตรวจสอบโค้ดเบสเฉพาะเจาะจงเพื่อหาจุดบกพร่องของซอฟต์แวร์ ซึ่งเป็นช่องโหว่ระดับ minor และ relatively simple และโมเดลอื่นๆ อย่าง GPT-5.5 ก็มีความสามารถในระดับเดียวกัน"
บริษัทยังเตือนว่าหากใช้มาตรฐานนี้กับทั้งอุตสาหกรรม จะทำให้การปล่อยโมเดล AI ใหม่ๆ ทั้งหมดต้องหยุดชะงัก
อนาคตของ Fable และ Mythos
Axios รายงานว่าแหล่งข่าวในรัฐบาลระบุว่ามาตรการนี้เป็นเพียงชั่วคราว และคาดว่า ระบบป้องกันของรัฐบาลจะแข็งแกร่งพอภายในไม่กี่สัปดาห์ ก่อนที่จะอนุญาตให้เปิดใช้งานอีกครั้ง
อย่างไรก็ตาม ความเชื่อมั่นระหว่าง Anthropic และรัฐบาล Trump ยังคงเปราะบาง และเหตุการณ์นี้อาจเป็นบททดสอบสำคัญสำหรับนโยบาย AI ของสหรัฐฯ ในยุคที่ความมั่นคงของชาติถูกให้ความสำคัญสูงสุด
Ars Technica รายงานเพิ่มเติมว่า Anthropic ขอโทษลูกค้าที่ได้รับผลกระทบ และบอกว่าสถานการณ์นี้เกิดจาก "misunderstanding" และจะแจ้งรายละเอียดเพิ่มใน 24 ชั่วโมง
ที่มา:
- The Verge — Amazon security research reportedly led to the White House's Anthropic Fable ban
- Ars Technica — Anthropic shuts down Fable, Mythos models following Trump admin directive
- TechCrunch — Amazon CEO reportedly raised Anthropic model concerns before government crackdown
- Axios — Anthropic's Mythos and Fable access cut after government directive
- Anthropic — Statement on Fable and Mythos access
- Wall Street Journal — Amazon CEO's talks with U.S. officials triggered crackdown on Anthropic models
มุมมองของผู้เขียน: การปิด Fable 5 ทั้งในและต่างประเทศในคราวเดียวแสดงให้เห็นถึงอำนาจของรัฐบาลในการควบคุมเทคโนโลยี frontier AI โดยตรง ซึ่งไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อนในระดับนี้ แม้ Anthropic จะอ้างว่าช่องโหว่เป็นเพียงการค้นพบเล็กน้อย แต่การที่ Amazon — ผู้ลงทุนรายใหญ่ใน Anthropic — เป็นฝ่ายชี้เบาะแส ยิ่งตอกย้ำว่าความสัมพันธ์ระหว่างบริษัท AI รัฐบาล และนักลงทุนกำลังเข้าสู่ยุคใหม่ที่ซับซ้อนขึ้นอย่างมาก
